edukacja | 17.07.2013

Niemcoznawców ponownie zapraszamy do Wrocławia!

autor: Alicja Kuropatwa

To już drugie takie spotkanie. Trzy lata temu na I Zjazd Niemcoznawców do Wrocławia przyjechało ponad 300 osób! W 20 panelach odbyły się debaty i dyskusje. Publikacja pozjazdowa do tej pory cieszy się wielkim uznaniem wśród tych, którzy interesują się naszym sąsiadem zza Odry. W listopadzie bieżącego roku Centrum Studiów Niemieckich i Europejskich im. Willy'ego Brandta organizują kolejną, wielką ucztę naukową dla wszystkich niemcoznawców. Patronat nad konferencją objął prof. Władysław Bartoszewski.



(Nie-) znane Niemcy? II Zjazd Polskich Niemcoznawców
Wrocław 21-23 listopada 2013 r.

Stosunek Polaków do Niemców zmienił się bardzo wyraźnie w ostatnich 20 latach. Przeszliśmy drogę od niechęci i obaw do postaw neutralnych, a nawet przyjaznych. Relacje dwustronne przyjęły postać dojrzałego sąsiedztwa. Zmiany te potwierdzają wyniki różnych badań ankietowych. Polacy nie widzą w swym sąsiedzie zagrożenia, nie mają obaw przed nieprzezwyciężoną sprzecznością interesów, a traktują go jako ważnego partnera w targanej różnymi kryzysami Europie.



Są w tej sytuacji pewne elementy paradoksalne. O ile przed laty stosunek Polaków do Niemców był niechętny, czy pełen dystansu, to stan wiedzy o zachodnim sąsiedzie, jego historii, kulturze czy gospodarce, jak i znajomość języka były wcale niemałe. Z pewnością duży wpływ na to miało nie tylko doświadczenie historyczne, ale i wysiłki instytutów badawczych, które zajmowały się sprawami niemieckimi. Prowadziły one szeroką działalność wydawniczą. Redakcje głównych polskich dzienników i periodyków miały na zachodzie swych korespondentów, a tematy te dość często pojawiały się w mediach.



Od kilku lat obserwujemy spadek zainteresowania sprawami niemieckimi. Większość instytutów niemcoznawczych boryka się z różnymi problemami, często zmieniły swój profil na europejski, by móc dalej funkcjonować. Zmalała ilość publikacji o Niemczech, także popularnonaukowych. Nadal brak jest nowoczesnego kompendium wiedzy o współczesnych Niemczech, niemieckiej polityce, kulturze i gospodarce. Redakcje gazet wycofały swoich korespondentów. Można mieć wrażenie, że polskie media reagują na naszego sąsiada jedynie w sytuacjach skrajnych, kiedy w mediach pojawiają się kontrowersyjne wypowiedzi lub programy telewizyjne, które Polaków mogą szokować lub oburzać. Nierzadko są to kwestie historyczne, czy związane z niekorzystnymi stereotypami. Pojawiają się wtedy w mediach dość jednostronne sądy o Niemcach, ich poglądach. Ma to jednak niewielki wpływ na trwający od połowy lat 90. wspomniany trend coraz cieplejszego oceniania Niemców i Niemiec.



Jaki jest obecny poziom wiedzy Polaków na temat Niemiec? Jak można wykorzystać pozytywny stosunek Polaków do sąsiadów zza Odry i zachęcić ich do bardziej intensywnego poznawania Niemiec? Za pomocą jakich instrumentów można to osiągnąć? Jaka jest rola w tych działaniach badaczy i badań? Jakie nowe tendencje w badaniach niemcoznawczych można wskazać?



Odpowiedź na te i wiele innych pytań będziemy chcieli znaleźć podczas II Zjazdu Polskich Niemcoznawców, który planujemy zorganizować we Wrocławiu w dniach 21-23 listopada 2013 r. Już pierwsze spotkanie tego typu, które odbyło się przed trzema laty, przekonało nas, że formuła ta jest atrakcyjna i służy pogłębionej wymianie poglądów i lepszej komunikacji. W pierwszym Zjeździe uczestniczyło ok. 300 osób z całej Polski. Prawie 50 doktorantów wzięło udział w forum, które specjalnie dla nich zorganizowano. Efektem Zjazdu było zacieśnienie współpracy między różnymi instytucjami oraz badaczami. Opublikowane po Zjeździe materiały cieszą się sporym zainteresowaniem.



Zjazd stał się więc doskonałym forum dla polskich badaczy różnych dyscyplin, którzy od lat zajmują się problematyką niemiecką.



Organizatorem Zjazdu Niemcoznawców we Wrocławiu jest Centrum Studiów Niemieckich i Europejskich im Willy'ego Brandta Uniwersytetu Wrocławskiego (dalej CSNE). Placówka powstała w 2002 r. jako wspólna inicjatywa Uniwersytetu Wrocławskiego i Niemieckiej Centrali Wymiany Akademickiej (Deutscher Akademischer Austauschdienst).



Od początku swego istnienia Centrum stara się być miejscem inicjującym i realizującym projekty badawcze poświęcone Niemcom i stosunkom polsko-niemieckim. Jest to możliwe m. in. dzięki interdyscyplinarnej strukturze.



Z myślą o listopadowym Zjeździe została uruchomiona osobną strona internetowa: www.zjazdniemcoznawcow.pl. Zamieszczane będą na niej informacje o stanie przygotowań do Zjazdu. Ponadto zainteresowane osoby znajdą tam wszelkie informacje organizacyjne.



Celem Zjazdu jest z jednej strony podsumowanie badań w różnych dyscyplinach  naukowych, z drugiej strony dyskusja nad nowymi trendami.



Idea Zjazdu Niemcoznawców wychodzi naprzeciw potrzebie większej integracji środowiska polskich niemcoznawców, zarówno przedyskutowania najbardziej potrzebnych kierunków badań, jak i poddania badanych kompleksów tematycznych pogłębionej refleksji metodologicznej. Postulatem badawczym pozostaje nadal odpowiedzenie na pytanie o efektywność interdyscyplinarnych badań niemcoznawczych oraz metod komunikowania się ze sobą poszczególnych dyscyplin.



Ważną częścią Zjazdu będzie również wspólna refleksja nad możliwościami lepszego dotarcia z wynikami polskich badań do niemieckiego środowiska naukowego i opinii publicznej, co postrzegamy jako jedno z najważniejszych wyzwań obecnej dekady. Najciekawsze teksty zostaną opublikowane w przygotowywanym kompendium wiedzy o współczesnych Niemczech.



Do udziału w Zjeździe zapraszamy przedstawicieli różnych ośrodków naukowych, uniwersyteckich i pozauniwersyteckich. Inicjatorom Zjazdu zależy bardzo na zaktywizowaniu najmłodszego pokolenia badaczy. Stąd pomysł pomysł ponownego zorganizowania interdyscyplinarnego forum młodych badaczy, adresowanego przede wszystkim do doktorantów oraz studentów ostatnich lat studiów magisterskich, które będzie stanowić platformę twórczej wymiany myśli i pogłębienia warsztatu metodologicznego.



Organizatorzy Zjazdu kierują również swe zaproszenie do ośrodków z Europy Środkowo-Wschodniej i Wschodniej. Chcą zorganizować panel dyskusyjny z ich udziałem i wspólne zastanowić się nad tematami badawczymi oraz możliwościami szerszej współpracy. Swój udział zapowiedzieli badacze z Litwy, Łotwy, Białorusi, Ukrainy i Rosji. W czasie Zjazdu zostanie przedstawiony portal informacyjny, który będzie poświęcony niemcoznawstwu w tej części Europy.



Zaproszenie do udziału w Zjeździe organizatorzy chcą także wystosować do środowiska mediów i medioznawców. Jak żaden inny uczestnik życia publicznego, media tradycyjne i w coraz większym stopniu media elektroniczne ogrywają wielką rolę w kreowaniu obrazu Niemiec i ich problemów. Chcemy, by media były reprezentowane w sposób zróżnicowany. Widzimy miejsce i dla tradycyjnych mediów, jak prasa, radio, telewizja, lecz także dla mediów elektronicznych, których znaczenie - zwłaszcza w ostatnich latach - systematycznie rośnie. Być może z zaproszenia skorzystają osoby, które są bardzo czynne w tzw. social media i podzielą się swymi projektami i doświadczeniami.





Wstępny program Zjazdu



I. Interdyscyplinarny panel dyskusyjny:


Jak zmieniły się współczesne Niemcy? Co znaczą Niemcy dla dzisiejszej Europy? Jak Niemcy postrzegają swoją rolę i miejsce we współczesnej Europie? Jak postrzegane są Niemcy z            europejskiej perspektywy?


II. Interdyscyplinarne sekcje tematyczne z zakresu historii, polityki, gospodarki, społeczeństwa i kultury. Proponowany podział sekcji:


1. Historia XIX i XX wiek

2. System polityczny i kultura polityczn

3.System gospodarczy i polityka gospodarcz

4.Społeczeństw

5. Kultura i nauk

6.Niemcy w polityce międzynarodowej

III. Forum badaczy z Europy Środkowo-Wschodniej i Wschodniej:

Jak postrzegane są Niemcy? Czy istnieją obawy przed wzrastającym znaczeniem Niemiec w Europie jako głównego decydenta w sprawach finansowych? Jakie tematy badawcze dominują w poszczególnych krajach? Czy relacje niemiecko-rosyjskie mają wpływ na podejmowane tematy badawcze? Jak wygląda kwestia kształcenia przyszłych niemcoznawców? W jaki sposób można zacieśnić współpracę między różnymi ośrodkami badawczymi w tej części Europy zajmującymi się Niemcami?

IV. Dyskusja podsumowująca


Jakie główne kierunki badawcze z zakresu niemcoznawstwa można wskazać? Jakie są możliwości instytucjonalnego wsparcia badań niemcoznawczych? Co zmieniło się w formach finansowania tego typy badań? Czy istnieją możliwości wsparcia języka niemieckiego na uczelniach polskich?

V. Interdyscyplinarne Forum Młodych Badaczy


Praktyczne zastosowanie nowych metod i technik badawczych w niemcoznawstwie (triangulacja metod i źródeł, interdyscyplinarność, metody kognitywne, dynamiczne ujęcie przedmiotu badań, język / styl / struktura prac naukowych etc.)


VI. Forum Mediów


VII. Forum Fundacji wspierających badania niemcoznawcze

VIII. Forum Wydawców

IX. Wystawy, prezentacje




Komitet organizacyjny: dr Andrzej Dębski, prof. dr hab. Ireneusz Paweł Karolewski, mgr Agnieszka Kapuściarek, mgr Agnieszka Kłos, dr Edyta Kotyńska, mgr Joanna Kulig, mgr Alicja Kuropatwa, mgr Mateusz Matuszyk, mgr Tomasz Moskal, dr Elżbieta Opiłowska, prof. dr hab. Krzysztof Ruchniewicz, mgr Tomasz Sikora, dr Monika Sus, dr Dariusz Wojtaszyn, dr Łukasz Wolak, dr Mirosława Zielińska, prof. dr hab. Marek Zybura.

Biuro Zjazdu

Mgr Alicja Kuropatwa

Kierownik Biura II Zjazdu Polskich Niemcoznawców

Centrum Studiów Niemieckich i Europejskich im. Willy’ego Brandta, pokój nr 32

ul. Strażnicza 1

50-206 Wrocław

Tel.: 0048-71-375-95-04

E-mail: zjazd@wbz.uni.wroc.pl


Mgr Mateusz Matuszyk

Wsparcie „it”


Udział w Zjeździe:

Chętnych do udziału w Zjeździe Niemcoznawców prosimy o zgłoszenie na formularzu znajdującym się na stronie: http://zjazdniemcoznawcow.pl do 15 września 2013 r. na adres:  zjazd@wbz.uni.wroc.pl.


Osoby zainteresowane wzięciem udziału w Zjeździe mogą zgłosić propozycję swojego wystąpienie w ramach jednej z zaproponowanych powyżej sekcji lub zgłosić własną propozycję panelu wpisującą się w tematykę sekcji.


Każdy uczestnik po otrzymaniu wiadomości zwrotnej równoważnej z przyjęciem jego uczestnictwa w Zjedzie powinien uiścić opłatę konferencyjną w wysokości 150 zł. (opłata zawiera obiady drugiego i trzeciego dnia Zjazdu oraz materiały konferencyjne) do 30 września 2013 r. na podane na stronie internetowej Zjazdu konto. Studenci i doktoranci są zwolnieni z opłaty konferencyjnej. Organizatorzy podejmują też starania o zapewnienie dofinansowania pobytu studentów i doktorantów w czasie Zjazdu.


Na stronie internetowej Zjazdu znajdą Państwo także informacje o możliwości zakwaterowania we Wrocławiu.


Językiem konferencji jest język polski i niemiecki.